اهواز در قلب اروپا؛ حضور پررنگ حزب تضامن دموکراتیک اهواز در نخستین مجمع اروپایی دموکراسی
جهان امروز در برابر موجی تازه از استبداد قرار دارد؛ موجی که دیگر محدود به مرزهای جغرافیایی نیست و از تهران تا مسکو و پکن، با اشکال مختلف سرکوب، تبلیغات گمراهکننده و تعقیب فرامرزی مخالفان، حیات دموکراسی و حقوق بشر را تهدید میکند. در چنین شرایطی، ضرورت ایجاد جبههای جهانی برای مقابله با این پدیده بیش از هر زمان دیگری احساس میشود.
در همین راستا، جزیره وِنتوتینه در ایتالیا طی روزهای ۱۲ تا ۱۴ سپتامبر ۲۰۲۵ میزبان نخستین مجمع اروپایی دموکراسی با شعار «اروپای آینده» بود. این رویداد با حضور رهبران سیاسی و شخصیتهای حقوق بشری برجسته برگزار شد و به محلی برای تبادل دیدگاهها، تجارب و راهبردها در برابر استبداد جهانی بدل گشت.
از جمله مهمانان برجسته این نشست میتوان به روبرتا متسولا رئیس پارلمان اروپا، شیرین عبادی برنده جایزه نوبل صلح، جولیا ناوالنایا رهبر اپوزیسیون روسیه، سوتلانا تیخانوفسکایا رهبر اپوزیسیون بلاروس و اولکساندرا ماتویچوک برنده جایزه نوبل و جایزه ساخاروف اشاره کرد. افزون بر آن، فعالان و نمایندگان ملتهای تحت ستم چون اویغورها، بازماندگان کشتار تیانآنمن و مدافعان آزادی تایوان و اوکراین نیز در این نشست حضور داشتند. این حضور گسترده نشان داد که مبارزه برای آزادی و کرامت انسانی دیگر مبارزهای محلی یا منطقهای نیست، بلکه جبههای جهانی و مشترک است.
نقش محوری اهواز در وِنتوتینه
حزب تضامن دموکراتیک اهواز نیز بهعنوان یکی از بارزترین احزاب ملت عرب اهواز در این مجمع حضور فعال داشت. هیئت حزب به سرپرستی آقای وجدان عبدالرحمن، عضو دفتر سیاسی حزب و روزنامهنگار برجسته، صدای اهواز را به میان جمعی از تأثیرگذارترین چهرههای دموکراسی در اروپا و جهان برد.
سخنرانی آقای عبدالرحمن در این نشست نه تنها بازتابدهنده رنجها و مطالبات ملت اهواز بود، بلکه پیوندی استراتژیک میان مسئله اهواز و مبارزه جهانی با استبداد ایجاد کرد. او بهروشنی نشان داد که ستم ملی و تبعیض ساختاری علیه ملت عرب اهواز بخشی از همان منظومه اقتدارگرایی است که در روسیه، چین و سایر نقاط جهان نیز تجربه میشود.
محتوای سخنرانی وجدان عبدالرحمن
عبدالرحمن در آغاز سخنرانی خود، روایت رسمی رژیم ایران مبنی بر «ملت واحد فارس» را به چالش کشید و تأکید کرد که ایران کشوری چندقومیتی و چندمذهبی است. او یادآور شد که در کنار فارسها، ملتهای بزرگی چون عربهای اهواز، کردها، بلوچها، ترکمنها و تُرکهای آذربایجانی، و نیز پیروان مذاهب و ادیان مختلف از جمله اهلسنت، مسیحیان، یهودیان، بهائیان و مندائیان در این کشور زندگی میکنند. با این حال، رژیم حاکم ساختاری بر پایه «انحصار قومی-مذهبی» بنا کرده که تنها به فارسهای شیعه امتیاز داده و سایرین را از حقوق برابر محروم ساخته است.
وی سپس بهطور ویژه به مسئله ملت عرب اهواز پرداخت. او گفت اهواز، یا عربستان تاریخی، بیش از ۹۰ درصد درآمد نفت و گاز ایران را تأمین میکند اما مردم بومی آن در محرومیت و فقر زندگی میکنند. عبدالرحمن نمونههایی از سیاستهای تبعیضآمیز و سرکوبگرانه علیه اهوازیها ارائه کرد:
• تغییر نام شهرها و حتی نوزادان بهمنظور محو هویت عربی.
• ممنوعیت آموزش زبان عربی در مدارس.
• سرکوب خشن و خونین اعتراضات مردمی.
• بازداشت و اعدام فعالان تنها به دلیل مطالبه حقوق مشروع.
او تأکید کرد که جمعیت عرب اهواز حدود ۸ تا ۱۰ میلیون نفر برآورد میشود، یعنی نزدیک به ۱۰ درصد جمعیت ایران، اما با وجود این، از ابتداییترین حقوق شهروندی محروم هستند.
طرح راهحل: فدرالیسم دموکراتیک
بخش پایانی سخنان عبدالرحمن به ارائه راهحل اختصاص داشت. او دیدگاه حزب تضامن دموکراتیک اهواز را چنین تبیین کرد: ایجاد جمهوری فدرال دموکراتیک در ایران، الگویی که بر اساس آن اختیارات به استانها و ملتها منتقل شود و هر گروه بتواند با انتخاب پارلمان محلی، حفاظت از زبان و فرهنگ خود، مدیریت منابع طبیعی و برخورداری از نمایندگی سیاسی واقعی، سرنوشت خویش را در دست گیرد.
عبدالرحمن تصریح کرد که فدرالیسم به معنای تجزیه نیست، بلکه «وحدت از مسیر تنوع» است. او با اشاره به نمونههای موفق هند، کانادا و سوئیس، گفت تنها از این مسیر میتوان به آیندهای صلحآمیز، عادلانه و دموکراتیک در ایران رسید. وی در پایان خطاب به حاضران و افکار عمومی اروپا اعلام کرد:
«ملت عرب اهواز، همچون سایر ملتهای آزادیخواه جهان، ساکت نخواهد شد. تاریخ، هویت و آینده ما ارزشمند است و ما از جامعه جهانی، بهویژه پارلمان اروپا، میخواهیم حق ما برای کرامت، آزادی و تعیین سرنوشت را حمایت کند.»
اهمیت حضور حزب تضامن
حضور حزب تضامن دموکراتیک اهواز در این نشست نقطه عطفی در روند بینالمللیسازی مسئله اهواز بود. این حضور نشان داد که مبارزات ملت اهواز در انزوا باقی نمانده و اکنون بخشی از نقشه بزرگ مبارزه جهانی برای دموکراسی و حقوق بشر است.
حزب تضامن معتقد است که پیوند دادن مسئله اهواز با جنبشهای آزادیخواه در سراسر جهان – از اویغورها در چین تا مخالفان روسی و بلاروسی، و مدافعان آزادی در تایوان و اوکراین – نه تنها مشروعیت مبارزه اهواز را تقویت میکند، بلکه فرصتی تازه برای ایجاد اتحادهای استراتژیک در سطح بینالمللی فراهم میآورد.
حزب تضامن دموکراتیک اهواز با حضور فعال در نخستین مجمع اروپایی دموکراسی بار دیگر ثابت کرد که صدای ملت اهواز دیگر در حاشیه باقی نمانده است.